Những xưởng thổi thủy tinh truyền thống còn “vấn vương” tại Thủ đô

Admin

Admin

07/03/2017

(Xây dựng) – Thời hoàng kim của các mặt hàng thủy tinh mang thương hiệu Thống Nhất, giờ đây nghề truyền thống này có lẽ chỉ là dĩ vãng trong trí nhớ của các thế hệ đi trước.

Khoảng vài chục năm trước, xã Thống Nhất (huyện Thường Tín, Hà Nội) nổi tiếng với nghề thổi thủy tinh và là trọng điểm cung cấp các mặt hàng thủy tinh trong cả nước. Từ các vật dụng y tế như ống nghiệm, xi lanh, cho đến các vật dụng đời thường như chai, lọ, bóng đèn đều xuất phát từ đôi tay tài hoa của nghệ nhân ở đây.

Trải qua năm tháng, cùng với sự lên ngôi của đồ nhựa, sự cạnh tranh về giá thành, mẫu mã… khiến làng nghề thổi thủy tinh đang biến mất dần.

Anh Lê Xuân Tiến (41 tuổi, huyện Thường Tín) với hơn 20 năm kinh nghiệm trong nghề cho biết: Mặc dù thu nhập không cao, làm việc trong mùa hè thì càng vất vả nhưng anh vẫn duy trì xưởng truyền thống nhiều năm vì niềm yêu thích với nghề và vì muốn lưu giữ những nét văn hóa lâu đời của cha ông. Hiện nay trong xã chỉ còn 4 hộ lưu giữ nghề truyền thống này, mặt hàng chủ yếu là bóng đèn dầu , lọ hoa loại nhỏ hoặc cóong cho chim ăn. Hoặc nếu khách có đặt mẫu mã khác thì mình làm chứ không sản xuất nhiều như ngày xưa nữa. Các vật phẩm sản xuất đại trà như lọ đựng nước hay bình hoa cỡ lớn đều từ các lò có dây chuyền máy móc hiện đại.

Không gian xưởng rất nhỏ, chỉ tầm 20m2, ba người đàn ông phối hợp nhịp nhàng các công đoạn từ chế tạo nguyên liệu thô đến thành phẩm.

Ngọn lửa khò phải đốt bằng khí oxy mới có thể đảm bảo đủ nhiệt nóng chảy thủy tinh, thủy tinh kiềm (để làm bóng đèn) sẽ nung khoảng 1000 độ C.

Anh Tiến chia sẻ thêm: “Làm nghề này phải chịu được nhiệt của ngọn lửa và thủy tinh khi nung lên, hơi nóng phả vào làm rát hết da mặt và sạn tay. Mùa đông còn đỡ chứ mùa hè tại đây hầm hập như lò thiêu vì quạt mát chỉ được quạt nhẹ phía dưới chân để không làm ảnh hưởng đến ngọn lửa đốt.”

Các ống thủy tinh dài ban đầu sẽ được nung nóng, sau đó người thợ sẽ kéo sao cho ống thủy tinh phình ở giữa, hai đầu dãn mỏng như đũa, mỗi ống khoảng 30cm.

Sau công đoạn chế tác thô, các ống thủy tinh tiếp tục trải qua công đoạn nung và thổi bằng miệng để ép tạo hình. Thời gian thủy tinh nóng chảy để tạo hình được diễn ra rất nhanh, để làm ra được sản phẩm ưng ý, người thợ phải nắm bắt được “độ chín” của thủy tinh. Quá trình thổi đòi hỏi người thợ phải biết cách điều khiển hơi thổi ra để không bị chóng mặt và sản phẩm thành hình đẹp.

Bốn hộ thủ công còn lại ở làng chỉ có thể sản xuất những mặt hàng kích thước nhỏ, số lượng ít, nhiều lò khác đã đầu tư máy móc hiện đại để sản xuất thủy tinh với số lượng lớn, mẫu mã đa dạng.

Trung bình mỗi ngày, xưởng thủ công sản xuất được khoảng 500 sản phẩm. Để có một chiếc đèn dầu hoàn thiện, những sản phẩm thủy tinh tại xưởng lại tiếp tục di chuyển đến nơi chế tạo mới nên giá thành thu mua sản phẩm không cao. Người thợ được trả lương theo số lượng sản phẩm nên không nhiều người trẻ đam mê với công việc vất vả, thu nhập thấp này.

Gia Truyền – Báo chí K33

Bài viết khác

Tìm hiểu điểm khác biệt giữa đàn Piano và đàn Organ Hướng dẫn thi công keo dán gạch mova dành cho người dùng Chi tiết Granada – Barcelona: Phần thưởng xứng đáng (KT) Real: “Tịt ngòi”, Ronaldo được khen tài… kiến tạo Barca thắng không Messi: “Ông chủ” Neymar vào CLB 100